De superste der helden (9): Batman Begins

Batman Begins

Warner Bros

De laatste nummer vijf in onze top tien van superheldenfilms is voorbehouden voor Batman Begins, toepasselijk de eerste van drie Batman-films bij de eerste vijf.

5. BATMAN BEGINS

Negen jaar na het wansmakelijke Batman & Robin was de slechte smaak van Joel Schumachers campfestijn amper weggespoeld. Christopher Nolans reboot Batman Begins had dus zowel een voor- als een nadeel. Enerzijds was het vleermuisminnend publiek nogal verzuurd over het hele Batman-gegeven, anderzijds kon Nolan onmogelijk slechter doen dan Schumacher. Wat niemand kon voorspellen, was dat Batman Begins de franchise niet alleen nieuw leven zou inblazen, maar naar een ongezien niveau zou tillen en filmgeschiedenis zou schrijven.

Batman Begins

Warner Bros

Zeg van Michael Keaton, Val Kilmer en George Clooney wat je wil, de essentie van Bruce Wayne’s uiterlijk hadden ze door: er suave uitzien in een kostuum, er bedreigend uitzien in de Batsuit. Geen enkele groef echter dieper dan de kledij, en allemaal ontbraken ze een groot kloppend hart. Tim Burtons prenten geven ons geen uitgebreid oorsprongsverhaal van de held, dus aan Nolan om zulks voor het eerst op het zilveren scherm te tonen. Bruce Wayne (Christian Bale) is een mens van vlees en bloed, en vooral van het laatste. Hij verliest zijn ouders, wordt een egoïstische wraakengel en een zelfdestructief hoopje ellende. Slechts wanneer Henri Ducard (Liam Neeson) en per extensie Ra’s Al Ghul (Ken Watanabe) hem uitlegt hoe hij meer kan zijn, begint Bruce aan een langzame klim uit het dal.

Gotham City zag er nooit grimmiger uit. Voor de sequels zou Nolan beroep doen op bestaande Amerikaanse steden (om de link met de huidige urbaniteit van de Verenigde Staten te verduidelijken), maar voor Begins liet hij een volledige stadsset bouwen. De Narrows in het bijzonder zijn een sterk staaltje setdesign, met ongure steegjes, vervallen gebouwen en louche figuren. Een ideale broedplaats voor het leidmotief uit de film: angst. Angst drijft zowel kleine criminelen als de moordenaar van Bruce’s ouders, alsook Bruce zelf. Vleermuizen zijn een symbool om vrees te overwinnen, en Bruce adopteert het als zijn alter ego. Ondertussen buit psychiater Jonathan Crane (een ijskoude Cillian Murphy) de collectieve angst van Gotham uit voor zijn eigen sinistere doeleinden. Nolan adopteert vaak een toon van groteske horror om uit te beelden hoe Crane alias de Scarecrow zijn “patiënten” de stuipen op het lijf jaagt.

Batman Begins

Warner Bros

Nolan was geen actieregisseur, en bijgevolg kent Begins een aantal minder gemonteerde actiescènes tussen de geslaagde set pieces. Waar vorige Batmans het echter puur van hun spektakel moesten hebben, doen Nolan en coscenarist David S. Goyer ons meer dan ooit meeleven met de titelfiguur. Christian Bale is een meester in het spelen van een gebroken mens (The Machinist, Rescue Dawn), met een high society schijn (American Psycho) en een duister geheim (The Prestige). Zijn Batman is niet alleen een gek in een pak, een vehikel om boeven in elkaar te rammen. Hij maakt fouten, raakt gewond, verliest nooit zijn menselijkheid, en is daarom de definitieve incarnatie van de vleermuisman. Een stevige supporting cast van veteranen staat hem bij met Michael Caine als butler Alfred, Gary Oldman als Commissioner Gordon en Morgan Freeman als technoguru Lucius Fox.

Batman Begins introduceert een getormenteerde knaap en transformeert hem tot een onsterfelijke legende. The Dark Knight en The Dark Knight Rises zouden er alles aandoen om de inzet, de ambitie en de schaal te verhogen, maar zonder de kiem van Bruce Wayne’s personage in Batman Begins waren beide vervolgen niet half zo overweldigend.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
TAGS: , , , , , , , ,

Comments are closed.