FFG: Een genie dat Paul Schrader heet….

Columbia TriStar

Columbia TriStar

Toegegeven, toen ik las dat Joseph-Gordon Levitt één van de eregasten op het nakende Filmfestival van Gent zou zijn gingen mijn ogen lichtjes fonkelen. Het was wellicht het idee dat het Gentse Ter Platen voor een paar minuten in Melrose Avenue zou worden omgetoverd die mij in extase bracht. En toch, is er op datzelfde filmfestijn een ander evenement dat mij nog weer doet wegdromen: het bezoek van Paul Schrader. De organisatoren mogen gerust op beide oren slapen, want er zullen geen extra veiligheidsagenten nodig zijn die de gillende meiden op een afstand moeten houden. Neen, de gezellige dikkerd kan gerust door het Zuidpark een wandelingetje maken zonder het risicote lopen om herkend te worden, desalniettemin is Schrader één van de bouwstenen van de moderne cinema.

Op zich is dat een zeer merkwaardig feit, want alles leek voorbestemd dat de man uit Michigan predikant zou worden. Schraders ouders waren strenge calvinisten voor wie Hollywood een oord van verderf was waardoor het kwam dat de jongeman tot voor zijn achttiende nog nooit een film had gezien. Het verhaal gaat de ronde dat zijn eerste film The Nutty Professor met Jerry Lewis was, een prent die hij bovendien verfoeide. Blijkbaar had het witte doek genoeg aantrekkingskracht, want de Amerikaan vestigde zich nadien in New York om daar filmcriticus te worden.

De passie en de liefde die hij voor cinema ontwikkelde zie je vandaag nog in Schrader, het is inderdaad altijd een godsgeschenk om deze levende filmencyclopedie op één of andere dvd zijn uiteenzetting te horen geven. Schrader ademt niet alleen cinema uit, hij is cinema. Of misschien is hij gewoon het equivalent van rechterhand Martin Scorsese die beweert dat het enige wat hem in het leven interesseert muziek en films zijn. Wie kan de grootmeester hierin tegenspreken?

Warner

Het bleef echter niet bij schrijven alleen, want Schrader werd meer en meer gebeten door de filmmicrobe. Zo veel zelfs dat hij in 1975 meehielp aan het schrijven van het script van The Yakuza van Sidney Pollack. Hiermee was meteen het ijs gebroken, Schrader kwam namelijk hierdoor in contact met een nieuwe golf van cineasten (de zogezegde Movie Brat-generatie) die een onuitwisbare stempel op het verder verloop van de filmgeschiedenis zouden zetten.

Vrij vlug na The Yakuza pende Schrader het ingenieuze scenario van Taxi Driver neer. Hiermee werd het finale beeld gevormd van een typisch Paul Schrader-personage: verschoppelingen die nergens welkom zijn en als reactie daarop uit pure frustratie elk op hun eigen manier de Amerikaanse droom aan diggelen slaan. Hoe gewelddadig taxichauffeur Travis Bickle ook is, toch begrijpt eenieder het waarom ervan. De trieste voorvallen in de Amerikaanse geschiedenis van burgers die de trappers verliezen hebben ondertussen aangetoond dat Schrader een visionair is.

Door het immense succes van Taxi Driver en zijn verdere samenwerking met Marty (het controversiële The Last Temptation Of Christ en Raging Bull, misschien wel de beste prent ooit) durft het modale filmpubliek wel eens vergeten dat Schrader naast een geniaal scriptschrijver zelf ook een uitzonderlijke filmmaker is. In 1978 debuteerde Schrader met Blue Collar. De film flopte wel, toch schopte Schrader met dit drama Amerika een geweten. Het was immers geleden van de Sidney Poitier-films uit de jaren 60 dat een cineast nog zo’n aanklacht tegen het onrecht waarmee de zwarten vandaag nog werden geconfronteerd maakte. Hardcore haalt duidelijk zijn inspiratie uit Schraders persoonlijke leven (een jonge gelovige die vrijwillig in de pornowereld trekt om haar ouders te choqueren). Met behulp van de hippe Italo-muziek van Giorgio Moroder gaf hij Richard Gere zijn beste rol in American Gigolo en toverde hij Nastassia Kinski in Cat People om tot het meest erotische beeld van de jaren 80.

Prettybird

En toch, hoe inspirerend en innoverend Schrader ook was, lag Hollywood niet wakker van dit wonderkind. Schrader ging meer en meer de eigenzinnige toer op waarvan Mishima het mooiste voorbeeld is. De film rond de Japanse schrijver Yukio Mishima vergt verschillende kijkbeurten, vooraleer je hem snapt, toch was cinema zelden zo magnifiek.

Vandaag is Schrader er terug met The Canyons. Een nieuwe prent die niet alleen wegens zijn inhoud het nodige stof doet opwaaien, maar ook door hoofdrolspeelster Lindsay Lohan die je tegenwoordig meer achter de tralies dan een camera aantreft.

Artistiek directeur Patrick Duynslaegher noemt Martin Scorsese één van de grootste levende filmlegendes van nu en alhoewel dat volledig waar is kan je dat ook over Paul Schrader stellen. Scorsese is eigenlijk ook een beetje Schrader, niet?

Het is dan ook prachtig om vast te stellen dat de 40e editie van het Filmfestival van Gent niet alleen de American Independents in de kijker zet, maar ook één van de uitvinders ervan. Schrader zal niet alleen op 10 oktober de tentoonstelling rond Martin Scorsese in het Caermersklooster openen, ook zal de cineast de dag nadien Taxi Driver introduceren om vervolgens zijn nieuwste spruit aan het publiek voor te stellen. Het zijn dagen waar je als cinefiel alleen maar beter van wordt.

 

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
TAGS: , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

Comments are closed.