Top 10 2012: Holy Motors (4)

Cinéart

Cinéart

En kwatongen beweren dat cinema dood is. Middenin de zee van sequels, prequels, sidequels, reboots en remakes is het soms lastig naar parels vissen, maar sommige schreeuwen om gevonden te worden. Het overweldigende Holy Motors van beeldenstormer Leos Carax zette Cannes alvast in oproer met een gewaagde, ambitieuze en passionele lofrede op cinema en performance.

Cinéart

Na het zien van Holy Motors had ik een dubbel gevoel. Enerzijds had ik niks beters gezien in 2012, anderzijds zou ik de film aan heel weinig mensen aanbevelen. Voor het soort non-lineaire visuele poëzie van Holy Motors zal nu eenmaal niet iedereen openstaan. Er is geen duidelijke narratief, maar een serie losstaande episodes in onderlinge strijd om het meest surreëel te zijn. Alles draait rond de figuur van monsieur Oscar (Denis Lavant), een veelzijdige acteur die Parijs doorkruist in een limousine bestuurd door zijn assistente Céline (Edith Scob). Oscar transformeert zich onder andere tot een motion capture-artiest, een rioolsater en een huurmoordenaar, maar ook een ongeruste vader, stervende man en melancholische ex-geliefde.

In een rechtvaardige wereld won Lavant elke mogelijke acteursprijs, want er is geen meer indrukwekkende  prestatie dit jaar dan de zijne. Het is raden naar zijn echte identiteit (hij verlaat ’s morgens zijn gezin om bij een ander thuis te komen), maar in een onthullende scène uit hij zijn liefde voor het vak. De wereld is aan het veranderen, cinema is aan het veranderen, maar Oscar blijft spelen, tot het laatste spotlicht uitdooft. Carax’ film vormt een antithese tegen deze droefheid, en bewijst dat cinema nog steeds kan verrassen en verwonderen. Hij zoekt de grenzen op, overschrijdt ze en keert nooit meer terug.

Cinéart

Tegelijk handelt Holy Motors ook over een ander soort performance, de dagdagelijkse soort. Elk van ons voert namelijk een toneeltje op, is het niet tegen anderen in onze sociale omgeving, dan vlak voor onze badkamerspiegel. We dringen andermans leven binnen, spelen onze rol, en verdwijnen, net zoals Oscar dat doet met elk van zijn afspraken. Er is een gevoel dat Oscars medespelers in on the act zijn, en dat is met ons gewone mensen niet anders. Hypocrisie komt van het Griekse woord voor acteur, en hoeveel lagen ervan moeten we niet wegstrippen vooraleer we bij de naakte waarheid arriveren? Holy Motors veroordeelt niet, maar toont de mooie en lelijke zijde van triviaal theater, van een man op zijn sterfbed tot een liegende dochter. Ontwapenend en ontluisterend, maar tegelijk ontroerend en betoverend.

Holy Motors heeft bij vlagen een Lynchiaans karakter, maar zonder de dreigende, griezelige ondertoon. Carax zoekt donkere plaatsen op, maar vindt ook vrolijkheid en humor. Voor elke kerkhofnachtmerrie en moordpartij is er een muzikaal interludium met een accordeon en een kerk (een hoogtepunt van de film en filmjaar 2012) of een conversatie tussen pratende limousines. Vlekkeloos beweegt Carax van de ene emotie in de andere, met een minimum aan plot, en een maximum aan betovering. Niet aan de raden voor de casual filmfan met twee uur tijd te doden, maar een diehard cinefiel kan er moeilijk om heen.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
TAGS: , , ,

Comments are closed.